Araştırma Makalesi

SUALTI HOKEYİ SPORCULARININ BİLİNÇLİ FARKINDALIK, BİLİŞSEL ESNEKLİK VE DUYGU DURUMLARININ İNCELENMESİ

Cilt: 6 Sayı: 3 22 Aralık 2025
PDF İndir
TR EN

SUALTI HOKEYİ SPORCULARININ BİLİNÇLİ FARKINDALIK, BİLİŞSEL ESNEKLİK VE DUYGU DURUMLARININ İNCELENMESİ

Öz

Bu araştırmanın amacı sualtı hokeyi sporcularının bilinçli farkındalık, bilişsel esneklik ve duygu durumlarının incelenmesi ve birbirlerine olan etkilerini ortaya koymaktır. Tarama modeli, var olan herhangi bir olay veya durumu olduğu şekliyle ortaya çıkarmak ve bununla ilgili ortaya çıkan tavır, davranış, açıklama, karşılaştırma ve betimleme yönteminin kullanıldığı çalışmalardır (Karasar, 1998). Betimsel bir çalışma olan araştırmanın evreni, 2025 yılında İstanbul İlinde aktif olarak sualtı sporcusu olan bireylerden oluşmaktadır. Araştırmanın örneklem grubu ise; çeşitli ilçelerde bulunan lisanslı sualtı sporcusu olan gönüllü 40 kadın, 83 erkek toplamda 123 kişi katılmıştır. Katılımcılar gönüllü olarak çalışmaya dâhil edilmiş ve veri toplama sürecinde etik kurallar çerçevesinde bilgilendirilmişlerdir. Çalışma grubunun belirlenmesinde, bireylerin aktif sualtı sporuyla ilgili geçmiş deneyimleri göz önünde bulundurulmuş olup, araştırmaya dahil edilmişlerdir. Bu araştırmada, betimsel istatistikler, normallik testleri, Cronbach Alfa güvenilirlik analizi ve korelasyon analizleri için SPSS 30 programı kullanılmıştır. Yapısal eşitlik modellemesi (YEM) ve yol analizi ise AMOS 30 programı ile gerçekleştirilmiş ve modelde ilişkilerin anlamlılığı için p<0,05 istatistiksel anlamlılık düzeyi olarak kabul edilmiştir. Ölçeklerin güvenilirlik düzeyi Cronbach Alfa katsayısı ile, verilerin dağılımı ise çarpıklık (Skewness) ve basıklık (Kurtosis) değerleri ile değerlendirilmiştir. Model uyumunu sağlamak adına aracı değişkenler olarak ele alınan kaygı ile keyifsizlik, kaygı ile öfke ve coşku ile mutluluk arasında yüksek düzeyde regresyon ağırlıklarına ilişkin düzeltmeler önerildiğinden model uyumunu sağlamak adına bu değişkenler arasında önerilen regresyon bağlantıları kurulmuş ve model uyumu sağlanmıştır. Sonuç olarak bilinçli farkındalık ölçeğinin spor duygu ölçeği alt boyutları kaygı, keyifsizlik, öfke ve mutluluk aracılığıyla bilişsel esnekliğe anlamlı etki ettiği saptanmıştır. Sadece coşku duygu durumunun aracılık rolü anlamlı değildir. Bu durumda bilinçli farkındalığın duygu durumları aracılığıyla etkisinden bahsetmek mümkündür.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Atalay, Z. (2018). Mindfulness: Şimdi ve burada bilinçli farkındalık. Psikonet Yayınları.
  2. Ayyıldız, H., & Cengiz, E. (2006). Pazarlama modellerinin testinde kullanılabilecek yapısal eşitlik modeli (YEM) üzerine kavramsal bir inceleme. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 11(1), 63–84.
  3. Baer, R. A., Smith, G. T., & Allen, K. B. (2004). Assessment of mindfulness by self-report: The Kentucky Inventory of Mindfulness Skills. Assessment, 11(3), 191–206. https://doi.org/10.1177/1073191104268029
  4. Beck, A. T. (2005). Bilişsel terapi ve duygusal bozukluklar. Litera Yayıncılık.
  5. Bedel, A., & Ulubey, E. (2015). Ergenlerde başa çıkma stratejilerini açıklamada bilişsel esnekliğin rolü. Electronic Journal of Social Sciences, 14(55), 55–67. https://doi.org/10.17755/esosder.81402
  6. Bishop, S. R., Lau, M., Shapiro, S., Carlson, L., Anderson, N. D., Carmody, J., Segal, Z. V., Abbey, S., Speca, M., Velting, D., & Devins, G. (2004). Mindfulness: A proposed operational definition. Clinical Psychology: Science and Practice, 11(3), 230–241. https://doi.org/10.1093/clipsy.bph077
  7. Brown, K. W., & Ryan, R. M. (2003). The benefits of being present: Mindfulness and its role in psychological well-being. Journal of Personality and Social Psychology, 84(4), 822–848. https://doi.org/10.1037/0022-3514.84.4.822
  8. Büyüköztürk, Ş. (2012). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı (17. baskı). Pegem Akademi.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Spor ve Egzersiz Psikolojisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

22 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

14 Temmuz 2025

Kabul Tarihi

8 Eylül 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 6 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Çelik, M., & Özcan, B. (2025). SUALTI HOKEYİ SPORCULARININ BİLİNÇLİ FARKINDALIK, BİLİŞSEL ESNEKLİK VE DUYGU DURUMLARININ İNCELENMESİ. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 6(3), 1-10. https://izlik.org/JA98SG33YD
AMA
1.Çelik M, Özcan B. SUALTI HOKEYİ SPORCULARININ BİLİNÇLİ FARKINDALIK, BİLİŞSEL ESNEKLİK VE DUYGU DURUMLARININ İNCELENMESİ. CUSPOR. 2025;6(3):1-10. https://izlik.org/JA98SG33YD
Chicago
Çelik, Murat, ve Buşra Özcan. 2025. “SUALTI HOKEYİ SPORCULARININ BİLİNÇLİ FARKINDALIK, BİLİŞSEL ESNEKLİK VE DUYGU DURUMLARININ İNCELENMESİ”. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi 6 (3): 1-10. https://izlik.org/JA98SG33YD.
EndNote
Çelik M, Özcan B (01 Aralık 2025) SUALTI HOKEYİ SPORCULARININ BİLİNÇLİ FARKINDALIK, BİLİŞSEL ESNEKLİK VE DUYGU DURUMLARININ İNCELENMESİ. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi 6 3 1–10.
IEEE
[1]M. Çelik ve B. Özcan, “SUALTI HOKEYİ SPORCULARININ BİLİNÇLİ FARKINDALIK, BİLİŞSEL ESNEKLİK VE DUYGU DURUMLARININ İNCELENMESİ”, CUSPOR, c. 6, sy 3, ss. 1–10, Ara. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA98SG33YD
ISNAD
Çelik, Murat - Özcan, Buşra. “SUALTI HOKEYİ SPORCULARININ BİLİNÇLİ FARKINDALIK, BİLİŞSEL ESNEKLİK VE DUYGU DURUMLARININ İNCELENMESİ”. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi 6/3 (01 Aralık 2025): 1-10. https://izlik.org/JA98SG33YD.
JAMA
1.Çelik M, Özcan B. SUALTI HOKEYİ SPORCULARININ BİLİNÇLİ FARKINDALIK, BİLİŞSEL ESNEKLİK VE DUYGU DURUMLARININ İNCELENMESİ. CUSPOR. 2025;6:1–10.
MLA
Çelik, Murat, ve Buşra Özcan. “SUALTI HOKEYİ SPORCULARININ BİLİNÇLİ FARKINDALIK, BİLİŞSEL ESNEKLİK VE DUYGU DURUMLARININ İNCELENMESİ”. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, c. 6, sy 3, Aralık 2025, ss. 1-10, https://izlik.org/JA98SG33YD.
Vancouver
1.Murat Çelik, Buşra Özcan. SUALTI HOKEYİ SPORCULARININ BİLİNÇLİ FARKINDALIK, BİLİŞSEL ESNEKLİK VE DUYGU DURUMLARININ İNCELENMESİ. CUSPOR [Internet]. 01 Aralık 2025;6(3):1-10. Erişim adresi: https://izlik.org/JA98SG33YD