Review

GÖRME ENGELLİLERDE SPOR, YAŞAM KALİTESİ VE SOSYAL DESTEK İLİŞKİLERİ: 2020–2025 BİBLİYOMETRİK BİR ÇALIŞMA

Volume: 6 Number: 3 December 22, 2025
TR EN

GÖRME ENGELLİLERDE SPOR, YAŞAM KALİTESİ VE SOSYAL DESTEK İLİŞKİLERİ: 2020–2025 BİBLİYOMETRİK BİR ÇALIŞMA

Abstract

Bu bibliyometrik çalışma, görme yetersizliği bağlamında spor/fiziksel aktivite, yaşam kalitesi ve sosyal destek temalarının 2020–2025 dönemindeki bilimsel görünümünü haritalamayı amaçlamıştır. Web of Science Çekirdek Koleksiyonu’nda 01.01.2020–26.09.2025 arasında dizinlenen makale ve derlemeler PRISMA 2020 ve PRISMA-S çerçevesinde taranıp seçilmiş; veriler bibliometrix (R) ve VOSviewer ile temizlenip analiz edilmiştir. Göstergeler yıllık üretim, etkili yazar/kurum/ülkeler, dergi kaynakları, atıf profilleri ve eş-görünüm/ eş-atıf/ ortak yazarlık ağlarını kapsamıştır. Anahtar kelime eş-görünümünde “exercise”, “rehabilitation”, “quality of life” ve “social support” terimlerinin ağın merkezinde yer aldığı; alanın biyomedikal odakların yanı sıra psikososyal eksenlere de yoğunlaştığı görülmüştür. Kaynak ve yazar eş-atıfı, rehabilitasyon–fizyoterapi çekirdeğinin halk sağlığı dergileriyle artan disiplinlerarası köprülerini göstermiştir. Ülke ağlarında ABD merkezî “hub” rolünü sürdürürken Çin’in görünürlüğü artmış; Avrupa ve Brezilya kümelerinde yoğun iç bağlantılar saptanmıştır. Bulgular, spor katılımının psikolojik iyilik hâli, sosyal bütünleşme ve öz-yeterlikle ilişkisini ve sosyal desteğin kolaylaştırıcı rolünü desteklemektedir. Sonuç olarak alan, 2020 sonrası çok-merkezli bir yapıya evrilmiş; erişilebilirlik politikalarının sosyal destek mekanizmalarıyla birlikte tasarlanmasının ve telerehabilitasyon, dijital uygulamalar ile yapay zekâ destekli müdahalelere odaklanmanın önemi vurgulanmıştır.

Keywords

References

  1. Adams, J. (2013). The fourth age of research. Nature, 497(7451), 557–560. https://doi.org/10.1038/497557a
  2. Bornmann, L., Haunschild, R., & Marx, W. (2021). Growth rates of modern science: A bibliometric analysis based on the number of publications and cited references. Journal of the Association for Information Science and Technology, 72(5), 595–606. https://doi.org/10.1002/asi.24435
  3. Caputo, E. L., Porcellis da Silva, R. B., da Cunha, L. L., Krüger, G. R., ve Reichert, F. F. (2022). Physical activity and quality of life in people with visual impairments: A systematic review. Journal of Visual Impairment ve Blindness. Advance online publication. https://doi.org/10.1177/0145482X211072567
  4. Carretti, G., Manetti, M., ve Marini, M. (2023). Physical activity and sport practice to improve balance control of visually impaired individuals: A narrative review with future perspectives. Frontiers in Sports and Active Living, 5, 1260942. https://doi.org/10.3389/fspor.2023.1260942
  5. Carretti, G., Mirandola, D., Sgambati, E., Manetti, M., ve Marini, M. (2022). Survey on psychological well-being and quality of life in visually impaired individuals: Dancesport vs. other sound input-based sports. International Journal of Environmental Research and Public Health, 19(8), 4438. https://doi.org/10.3390/ijerph19084438
  6. Confraria, H., ve Godinho, M. M. (2015). The impact of African science: A bibliometric analysis. Scientometrics, 102(2), 1241–1268. https://doi.org/10.1007/s11192-014-1463-8
  7. Flynn, L., Millar, K., Belton, S., O’Connor, N., Meegan, S., Britton, U., ve Behan, S. (2024). Investigating physical activity levels in adults who are blind and vision impaired. Disability and Health Journal, 17(3), 101594. https://doi.org/10.1016/j.dhjo.2024.101594
  8. Haegele, J. A., Zhu, X., ve Luginsland, L. (2024). The role of social support in the relationship between physical activity and health-related quality of life among adults with visual impairments. Disability and Health Journal, 17(1), 101518. https://doi.org/10.1016/j.dhjo.2023.101518

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Physical Training, Sports and Physical Activity For Disabled

Journal Section

Review

Publication Date

December 22, 2025

Submission Date

September 30, 2025

Acceptance Date

December 15, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 6 Number: 3

APA
Aydoğan, M., Atasoy, T., & Şahinler, Y. (2025). GÖRME ENGELLİLERDE SPOR, YAŞAM KALİTESİ VE SOSYAL DESTEK İLİŞKİLERİ: 2020–2025 BİBLİYOMETRİK BİR ÇALIŞMA. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 6(3), 275-284. https://izlik.org/JA65AK53ZY
AMA
1.Aydoğan M, Atasoy T, Şahinler Y. GÖRME ENGELLİLERDE SPOR, YAŞAM KALİTESİ VE SOSYAL DESTEK İLİŞKİLERİ: 2020–2025 BİBLİYOMETRİK BİR ÇALIŞMA. CUSPOR. 2025;6(3):275-284. https://izlik.org/JA65AK53ZY
Chicago
Aydoğan, Mehmet, Taner Atasoy, and Yunus Şahinler. 2025. “GÖRME ENGELLİLERDE SPOR, YAŞAM KALİTESİ VE SOSYAL DESTEK İLİŞKİLERİ: 2020–2025 BİBLİYOMETRİK BİR ÇALIŞMA”. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi 6 (3): 275-84. https://izlik.org/JA65AK53ZY.
EndNote
Aydoğan M, Atasoy T, Şahinler Y (December 1, 2025) GÖRME ENGELLİLERDE SPOR, YAŞAM KALİTESİ VE SOSYAL DESTEK İLİŞKİLERİ: 2020–2025 BİBLİYOMETRİK BİR ÇALIŞMA. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi 6 3 275–284.
IEEE
[1]M. Aydoğan, T. Atasoy, and Y. Şahinler, “GÖRME ENGELLİLERDE SPOR, YAŞAM KALİTESİ VE SOSYAL DESTEK İLİŞKİLERİ: 2020–2025 BİBLİYOMETRİK BİR ÇALIŞMA”, CUSPOR, vol. 6, no. 3, pp. 275–284, Dec. 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA65AK53ZY
ISNAD
Aydoğan, Mehmet - Atasoy, Taner - Şahinler, Yunus. “GÖRME ENGELLİLERDE SPOR, YAŞAM KALİTESİ VE SOSYAL DESTEK İLİŞKİLERİ: 2020–2025 BİBLİYOMETRİK BİR ÇALIŞMA”. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi 6/3 (December 1, 2025): 275-284. https://izlik.org/JA65AK53ZY.
JAMA
1.Aydoğan M, Atasoy T, Şahinler Y. GÖRME ENGELLİLERDE SPOR, YAŞAM KALİTESİ VE SOSYAL DESTEK İLİŞKİLERİ: 2020–2025 BİBLİYOMETRİK BİR ÇALIŞMA. CUSPOR. 2025;6:275–284.
MLA
Aydoğan, Mehmet, et al. “GÖRME ENGELLİLERDE SPOR, YAŞAM KALİTESİ VE SOSYAL DESTEK İLİŞKİLERİ: 2020–2025 BİBLİYOMETRİK BİR ÇALIŞMA”. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, vol. 6, no. 3, Dec. 2025, pp. 275-84, https://izlik.org/JA65AK53ZY.
Vancouver
1.Mehmet Aydoğan, Taner Atasoy, Yunus Şahinler. GÖRME ENGELLİLERDE SPOR, YAŞAM KALİTESİ VE SOSYAL DESTEK İLİŞKİLERİ: 2020–2025 BİBLİYOMETRİK BİR ÇALIŞMA. CUSPOR [Internet]. 2025 Dec. 1;6(3):275-84. Available from: https://izlik.org/JA65AK53ZY

s