SPOR BİLİMLERİ ÖĞRENCİLERİNDE BİLİNÇLİ FARKINDALIK VE DUYGUSAL ZEKÂ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ

Mustafa Yılmaz; Abdurrahman Topal

TR EN

SPOR BİLİMLERİ ÖĞRENCİLERİNDE BİLİNÇLİ FARKINDALIK VE DUYGUSAL ZEKÂ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ

Öz

Bu çalışma spor bilimleri öğrencilerinin bilinçli farkındalık ve duygusal zekâ düzeyleri arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini Kilis 7 Aralık Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi’ndeki öğrenciler oluşturmaktadır. Araştırmaya 98 erkek 77 kadın olmak üzere toplamda 175 öğrenci katılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu bilinçli farkındalık ölçeği duygusal zekâ değerlendirme ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada cinsiyet, sınıf, yaş, bölüm, taraftar takımı, sporcu lisansı, geçim ve konaklama durumu bağımsız değişkenlerine ve bilinçli farkındalık ile duygusal zeka arasındaki ilişkiye bakılmıştır. Verilerin analizi için SPSS 22.0 paket programından yararlanılmıştır. Verilerin normal dağılım gösterdiği tespit edilmiş olup parametrik testler uygulanmıştır. Bilinçli farkındalık ölçeğinden elde edilen sonuçlar doğrultusunda 2.sınıfların bilinçli farkındalık düzeylerinin 3. ve 4. sınıflara göre daha yüksek seviyede olduğu tespit edilmiştir. Diğer değişkenlerde ise anlamlı farklılık olmadığı tespit edilmiştir. Duygusal zeka ölçeğinden elde edilen sonuçlar doğrultusunda cinsiyet, yaş, sporcu lisansı, geçim ve konaklama değişkenlerinde anlamlı ölçüde farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. Bölüm, taraftar ve sınıf değişkenlerinde ise anlamlı fark olmadığı tespit edilmiştir. Bilinçli farkındalık ve duygusal zeka arasındaki korelasyon testinden elde edilen sonuç doğrultusunda pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak bakıldığında bilinçli farkındalık düzeyi arttıkça duygusal zeka düzeyinde artış olduğu söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Yapılan bu çalışmada bilimsel, etik ve alıntı kurallarına uyulduğu; toplanan veriler üzerinde herhangi bir tahrifatın yapılmadığı, karşılaşılacak tüm etik ihlallerde “Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi ve Editörünün” hiçbir sorumluluğunun olmadığı, tüm sorumluluğun Sorumlu Yazara ait olduğu ve bu çalışmanın herhangi başka bir akademik yayın ortamına değerlendirme için gönderilmemiş olduğu sorumlu yazar tarafından taahhüt edilmiştir.

AN EXAMINATION OF THE RELATIONSHIP BETWEEN MINDFULNESS AND EMOTIONAL INTELLIGENCE AMONG EXERCISE SCIENCE STUDENTS

Öz

This study was conducted to determine the relationship between the levels of mindfulness and emotional intelligence among sports science students. The study sample consisted of students at the Faculty of Sports Sciences at Kilis 7 Aralık University. A total of 175 students participated in the study, including 98 men and 77 women. The data collection tools used in the study were a personal information form, the mindfulness scale and the emotional intelligence assessment scale. The study examined the relationship between mindfulness and emotional intelligence, as well as the effects of independent variables such as gender, grade level, age, department, favorite sports team, athlete license, and living and accommodation status. SPSS 22.0 software was used for data analysis. Since the data were found to follow a normal distribution, parametric tests were applied. Based on the results from the mindfulness scale, it was found that second-year students had higher levels of mindfulness compared to third- and fourth-year students. No significant differences were found in the other variables. Based on the results obtained from the emotional intelligence scale, significant differences were found in the variables of gender, age, athlete license, livelihood, and accommodation. No significant differences were found in the variables of department, fan group, and grade level. Based on the results of the correlation test between mindful awareness and emotional intelligence, a significant positive relationship was found. In conclusion, it can be stated that as the level of mindfulness increases, there is an increase in emotional intelligence.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

This study complies with scientific, ethical, and citation guidelines; no data manipulation has been performed on the collected data; that “Sivas Cumhuriyet University Journal of Sports Sciences and its Editor” bear no responsibility for any ethical violations that may arise, that all responsibility lies with the Corresponding Author; and that this study has not been submitted for review to any other academic publication venue, as guaranteed by the Corresponding Author.

Kaynakça

Akalin, P., & Çelebi, M. (2026). Bocce sporcularında duygusal zekâ ve zihinsel dayanıklılık. Journal of Global Sport and Education Research, 9(1), 53-67. https://doi.org/10.55142/jogser.1879693
Altınışık, Ü., & Çelik, A. (2022). Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin liderlik yönelimleri ile duygusal zeka düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Journal of Sport Sciences Research, 7(1), 225-236. https://doi.org/10.25307/jssr.1092906
Aygün, M. (2020). Spor lisesi ve düz lise öğrencilerinin kariyer kaygısı ve bilinçli farkındalıklarının incelenmesi. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 22(4), 90-100.
Brown, K. W., & Ryan R. M. (2013). The benefits of bein present: Mindfulness and its role in psychological well-being. Journal of Personality and Social Psychology, 84, 822-848.
Bülbül, N. (2025). Müzik öğretmeni adaylarında psikolojik dayanıklılık, bilinçli farkındalık ve duygusal zekâ arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Güzel Sanatlar Eğitim Anabilim Dalı.
Cankurtaran, Ş., & Şakiroğlu, M. (2020). Üniversite öğrencilerinde duygusal zeka ile internet bağımlılığı ilişkisinde bilinçli farkındalığın rolü. Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 64, 49-67.
Deniz, M. E., Erus, S. M., & Büyükcebeci, A. (2017). Bilinçli farkındalık ile psikolojik iyi oluş ilişkisinde duygusal zekanın aracılık rolü. Turkish Psychological Counseling and Guidance Journal, 7(47), 17-31.
Eraslan, M. (2016). Gençlerde duygusal zekâ ve empatik eğilim düzeylerinin yaş, cinsiyet ve spor yapma değişkenlerine göre incelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 24, 1839-1852.

Goleman, D. (2011). Duygusal zekâ EQ neden IQ’dan daha önemlidir? (B. S. Yüksel, Çev.) Varlık Yayınları.
Gilbert, P. (2005). Compassion and cruelty: A biopsychosocial approach. In P. Gilbert (Ed.), Compassion: Conceptualisations, research and use in psychotherapy (pp. 9–74). Hove: Routledge.
Hanh, T. N. (1987). The miracle of mindfulness: An introduction to the practice of meditation. Beacon Press.
Özpay Uzgur, Z. (2025). Psikoloji öğrencileri ve mühendislik öğrencileri arasında bilinçli farkındalık ve duygusal zekâ arasındaki ilişki. Yüksek Lisans Tezi, Üsküdar Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Klinik Psikoloji Anabilim Dalı.
Kabat-Zinn, J. (2003). Mindfulness-based interventions in context: Past, present, and future. Clinical Psychology: Science and Practice, 10(2), 144–156. https://doi.org/10.1093/clipsy.bpg016
Karasar, N. (2015). Bilimsel araştırma yöntemi (28. Baskı). Nobel Yayın Dağıtım.
Kocabal, M. & Ceylan, M. (2022). Bilinçli farkındalık, motivasyon ve akademik performans arasındaki ilişkinin incelenmesi. Erciyes Akademi, 36 (4), 2140-2159. https://doi.org/10.48070/erciyesakademi.1143285
Lantheaume, S., Shankland, R., Buchier, L., Facchin, A., & Kotsou, I. (2024). Mindfulness-based programs sustainably increase mental health: The role of cognitive fusion and mindfulness practice. European Review of Applied Psychology, 74(2), 100876. https://doi.org/10.1016/j.erap.2023.100876
Niedenthal, P. & Brauer, M. (2012). Social functionality of human emotion. Annu. Rev. Psychol. 63, 259–285.
Özdoğan, H. & Balcı Çelik, S. (2022). Yetişkinlerin bilinçli farkındalık düzeylerinin iyimserlik ve yaşam doyumlarına etkisi. Trakya Eğitim Dergisi, 12(3), 1907-1922. https://doi.org/10.24315/tred.962851
Recepoğlu, E. (2012). Öğretmen algılarına göre okul müdürlerinin duygusal zekâ düzeylerinin farklı değişkenler açısından incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 42(194), 149-165.
Schlegel, K., Sommer, N.R. & Mortillaro, M. (2025). Large language models are proficient in solving and creating emotional intelligence tests. Commun Psychol 3, 80 https://doi.org/10.1038/s44271-025-00258-x
Sever, S. (2025). Sporcularda duygusal zekâ ve bilinçli farkındalık arasındaki ilişki. Yüksek Lisans Tezi, Yozgat Bozok Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Anabilim Dalı.
Somoğlu, M. B., & Zengin, S. (2023). Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin duygusal zekâ düzeylerinin belirlenmesi. Mediterranean Journal of Sport Science, 6(3), 817-834. https://doi.org/10.38021/asbid.1292381
Taşlıyan, M., Hırlak, B., & Harbalıoğlu, M. (2017). Duygusal zekâ, iletişim becerileri ve akademik başarı arasındaki ilişki: üniversite öğrencilerine bir uygulama. Assam Uluslararası Hakemli Dergi, 2(3), 45-58.
Topal, A., Yılmaz, M., Dal, M., & Alıncak, F. (2021). Lise düzeyindeki öğrencilerin farklı değişkenler açısından bilinçli farkındalık düzeylerinin incelenmesi. Eğitim ve Yeni Yaklaşımlar Dergisi, 4(2), 165-175. https://doi.org/10.52974/jena.1041076
Wong, C. S., & Law, K. S. (2002). The effects of leader and follower emotional intelligence on performance and attitude: An exploratory study. Leadership Quarterly, 13, 243-274. https://doi.org/10.1016/S1048-9843(02)00099-1
Yıldız, M. (2016). The effects of emotional ıntelligence, life satisfaction and depression according to gender and grade on university students. OPUS International Journal of Society Researches, 6(11), 451-474.
Zhang, D., Lee, E. K., Mak, E. C., Ho, C. Y., & Wong, S. Y. (2021). Mindfulness-based interventions: an overall review, British Medical Bulletin, 138(1), 41–57. https://doi.org/10.1093/bmb/ldab005

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Spor ve Egzersiz Psikolojisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Mustafa Yılmaz ^*
0000-0002-0031-200X
Türkiye

Abdurrahman Topal
0000-0002-1932-5126
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

31 Ağustos 2026

Gönderilme Tarihi

6 Haziran 2026

Kabul Tarihi

21 Ağustos 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 7 Sayı: 2

IZ

https://izlik.org/JA82AB97DW

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Yılmaz, M., & Topal, A. (2026). SPOR BİLİMLERİ ÖĞRENCİLERİNDE BİLİNÇLİ FARKINDALIK VE DUYGUSAL ZEKÂ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 7(2), 172-181. https://izlik.org/JA82AB97DW

AMA

1.Yılmaz M, Topal A. SPOR BİLİMLERİ ÖĞRENCİLERİNDE BİLİNÇLİ FARKINDALIK VE DUYGUSAL ZEKÂ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ. CUSPOR. 2026;7(2):172-181. https://izlik.org/JA82AB97DW

Chicago

Yılmaz, Mustafa, ve Abdurrahman Topal. 2026. “SPOR BİLİMLERİ ÖĞRENCİLERİNDE BİLİNÇLİ FARKINDALIK VE DUYGUSAL ZEKÂ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ”. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi 7 (2): 172-81. https://izlik.org/JA82AB97DW.

EndNote

Yılmaz M, Topal A (01 Ağustos 2026) SPOR BİLİMLERİ ÖĞRENCİLERİNDE BİLİNÇLİ FARKINDALIK VE DUYGUSAL ZEKÂ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi 7 2 172–181.

IEEE

[1]M. Yılmaz ve A. Topal, “SPOR BİLİMLERİ ÖĞRENCİLERİNDE BİLİNÇLİ FARKINDALIK VE DUYGUSAL ZEKÂ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ”, CUSPOR, c. 7, sy 2, ss. 172–181, Ağu. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA82AB97DW

ISNAD

Yılmaz, Mustafa - Topal, Abdurrahman. “SPOR BİLİMLERİ ÖĞRENCİLERİNDE BİLİNÇLİ FARKINDALIK VE DUYGUSAL ZEKÂ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ”. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi 7/2 (01 Ağustos 2026): 172-181. https://izlik.org/JA82AB97DW.

JAMA

1.Yılmaz M, Topal A. SPOR BİLİMLERİ ÖĞRENCİLERİNDE BİLİNÇLİ FARKINDALIK VE DUYGUSAL ZEKÂ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ. CUSPOR. 2026;7:172–181.

MLA

Yılmaz, Mustafa, ve Abdurrahman Topal. “SPOR BİLİMLERİ ÖĞRENCİLERİNDE BİLİNÇLİ FARKINDALIK VE DUYGUSAL ZEKÂ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ”. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, c. 7, sy 2, Ağustos 2026, ss. 172-81, https://izlik.org/JA82AB97DW.

Vancouver

1.Mustafa Yılmaz, Abdurrahman Topal. SPOR BİLİMLERİ ÖĞRENCİLERİNDE BİLİNÇLİ FARKINDALIK VE DUYGUSAL ZEKÂ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ. CUSPOR [Internet]. 01 Ağustos 2026;7(2):172-81. Erişim adresi: https://izlik.org/JA82AB97DW