ELİT KARATECİLERİN SALDIRGANLIK EĞİLİMLERİNİN İNCELENMESİ

Serkan Aydın; Alparslan Ünveren; Meryem Gülaç

TR EN

ELİT KARATECİLERİN SALDIRGANLIK EĞİLİMLERİNİN İNCELENMESİ

Öz

Bu araştırmada elit karatecilerin saldırganlık eğilimlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada verilerin toplanmasında 29 madde ve 4 farklı alt boyuttan (fiziksel saldırganlık, öfke, düşmanlık ve sözel saldırganlık) oluşan Buss-Perry Saldırganlık Ölçeği (BPSÖ) kullanılmıştır. Ayrıca araştırmaya katılan karatecilerin (22 A Milli, 32 B Milli, 34 C Milli ve 31 Elit); cinsiyet, yaş, eğitim durumu, millilik sınıfı, karate branşını seçme sebepleri ve sigara-alkol kullanımı değişkenlerine ait bilgiler kişisel bilgi formuyla tespit edilmiştir. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, bağımsız örneklem t testi, tek yönlü ANOVA ve post hoc (Tukey) testleri kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre cinsiyet, millilik sınıfı ve branşı seçme sebebi değişkenlerine göre katılımcıların saldırganlık eğilimi verilerinde istatistiksel olarak anlamlı farklılık gözlenirken (p<0,05) sigara-alkol kullanımı değişkenine göre de yüksek düzeyde anlamlı fark gözlenmiştir (p<0,01). Yaş ve eğitim durumu değişkenlerine göre katılımcıların saldırganlık eğilimi verilerinde anlamlı bir farka rastlanmamıştır (p>0,05). Araştırma sonucunda, elit karatecilerin saldırganlık eğilimlerinin bazı bireysel ve davranışsal faktörlerden etkilendiği belirlenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre erkek sporcuların, A milli düzeyindeki sporcuların, karate branşını prestij kazanma amacıyla seçenlerin ve sigara-alkol kullanan sporcuların saldırganlık puanlarının diğer gruplara göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir

Anahtar Kelimeler

AN EXAMINATION OF AGGRESSION TENDENCIES AMONG ELITE KARATE ATHLETES

Abstract

The aim of this study was to examine the aggression tendencies of elite karate athletes. It is also described as a combat sport. In the study, the Buss-Perry Aggression Scale (BPAS), consisting of 29 items and 4 different sub-dimensions (physical aggression, anger, hostility, and verbal aggression), was used to collect data. In addition, information on the variables of gender, age, educational status, nationality class, reasons for choosing karate, and tobacco and alcohol consumption of the karate athletes participating in the study (22 A National, 32 B National, 34 C National, and 31 Elite) was obtained using a personal information form. Descriptive statistics, independent samples t-test, one-way ANOVA, and post hoc (Tukey) tests were used in the analysis of the data. According to the findings, statistically significant differences were observed in participants' aggression tendency data based on the variables of gender, nationality class, and reason for choosing the branch (p<0.05), while a highly significant difference was observed based on the variable of tobacco and alcohol consumption (p<0.01). No significant difference was found in participants' aggression tendency data based on the variables of age and educational status (p>0.05). The results of the study indicate that the aggression tendencies of elite karate athletes are influenced by certain individual and behavioral factors. According to the research results, it was found that male athletes, athletes at the national team level, those who chose karate to gain prestige, and athletes who use tobacco and alcohol had higher aggression scores compared to other groups.

Keywords

Kaynakça

Akgül, K. A., & Sunay, H. (2023). Takım Sporları Sporcularının Değerler ve Şiddet Eğilimleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 18(2), 758-775. https://doi.org/10.33459/cbubesbd.1327555
Alikaşifoğlu, M., Erginöz, E., Ercan, O., Uysal, O., Albayrak-Kaymak, D., ve İlter, O. (2004). Alcohol drinking behaviors among Turkish high school students. The Turkish journal of pediatrics, 46(1), 44-53.
Anderson, C. A., & Bushman, B. J. (2002). Human aggression. Annual Review of Psychology, 53, 27–51. https://doi.org/10.1146/annurev.psych.53.100901.135231
Bandura, A. (1973). Aggression: A social learning analysis. Prentice-Hall. https://doi.org/10.2307/1227918
Batıgün, A. D., ve Utku, Ç. (2006). Bir grup gençte yeme tutumu ve öfke arasındaki ilişkinin incelenmesi. Türk Psikoloji Dergisi, 21(57), 65-78.
Berkowitz, L. (1993). Aggression: Its causes, consequences, and control. McGraw-Hill.
Boostani, M.A., & Boostani, M.H. (2012). Investigation and comparing aggression in athletes in non-contact (swimming), limited contact (karate) and contactable (kickboxing) sport fields. Journal of Combat Sports and Martial Arts, 2 (2), 87-89.
Brewer, M.B. & Crano W.D. (1994). Social psychology. Minneapolis/St. Paul: West Publishing Company.

Bushman, B. J., & Anderson, C. A. (2001). Is it time to pull the plug on the hostile versus instrumental aggression dichotomy? Psychological Review, 108(1), 273–279. https://doi.org/10.1037/0033-295X.108.1.273
Buss, A. H., & Perry, M. (1992). The aggression questionnaire. Journal of personality and social psychology, 63, 452 –459. https://doi.org/10.1037/0022-3514.63.3.452
Chantal, Y., Robin, P., Vernat, J. P., & Bernache-Assollant, I. (2005). Motivation, sportspersonship, and athletic aggression: A mediational analysis. Psychology of Sport and Exercise, 6(2), 233–249. https://doi.org/10.1016/j.psychsport.2003.10.010
Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2nd ed.). Lawrence Erlbaum Associates.
Crick, N. R., & Grotpeter, J. K. (1995). Relational aggression, gender, and social-psychological adjustment. Child Development, 66(3), 710–722. https://doi.org/10.2307/1131945
Daniels, K., & Thornton, E. W. (1990). An analysis of the relationship between hostility and training in the martial arts. Journal of sports sciences, 8(2), 95-101.
Dever, A. (2021). Spor ve Toplumsal Sınıf. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12(2), 38-49. https://doi.org/10.33537/sobild.2021.12.2.4
Dilekmen, M., Ada, Ş., & Alver, B. (2011). İlköğretim II. Kademe Öğrencilerinin Saldırganlık Özellikleri. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(2), 927-944. https://izlik.org/JA92SL77ZU
Ekizoğlu, Ö., & Acet, M. (2021) Sigara ve Alkol Kullanımlarına Göre Kadın Futbolcuların Saldırganlık Düzeylerinin İncelenmesi. Uluslararası Hakemli Akademik Spor Sağlık ve Tip Bilimleri Dergisi, 41, 17-37.
Elias, M. (1981). Serum cortisol, testosterone, and testosterone-binding globulin responses to competitive fighting in human males. Aggressive Behavior, 7(3), 215–224. https://doi.org/10.1002/1098-2337(1981)7:3<215::AID-AB2480070305>3.0.CO;2-M
Fromm E. (1982). Sevgi ve şiddetin kaynağı. (Çev. Yurdanur Salman, Nalan İçten), İstanbul: Payel Yayınevi.
Geçtan, E. (1996). Çağdaş yaşam ve normal dışı davranışlar. İstanbul: Remzi Kitabevi.
Güvendi, B., & Pehlivan, M. Y. (2020). Dövüş Sporcularının Kendi Kendilerine Konuşmaları ile Saldırganlık ve Öfke Davranışlarının İncelenmesi. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 14(2), 168-176. https://izlik.org/JA65TM54KA
Kafalı, S., Hünkar, İ., Keçeci, O., & Demiray, E. (2017). Bireysel spor ve takım sporu yapan sporcuların saldırganlık düzeylerinin araştırılması. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(50), 36-390.
Kahveci, İ., Karagün, E., & Sarper, M. (2020). Kocaeli İlinde Çalışan Lisanslı Taekwondocuların Saldırganlık ve Mutluluk Düzeylerinin Belirlenmesi. OPUS International Journal of Society Researches, 16(29), 3456-3473. https://doi.org/10.26466/opus.728250
Karasar, N. (2020). Bilimsel araştırma yöntemi: Kavramlar, ilkeler, teknikler (35. bs.). Nobel Akademik Yayıncılık.
Kuśnierz, C., Rogowska, A., & Görner, K. (2023). Emotional intelligence and aggression in kyokushin and shotokan karate athletes. Arch Budo, 19, 137-50.
Madran, H. A. D. (2012). Buss-Perry saldırganlık ölçeğinin Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türk Psikoloji Dergisi, 24(2), 1-6.
Michaud, Y. (1986). Şiddet. (Çeviri: Cem Muhtaroğlu), İstanbul: İletişim Yayınları.
Nosanchuk, T. A., & MacNeil, M. L. C. (1989). Examination of the effects of traditional and modern martial arts training on aggressiveness. Aggressive Behavior, 15(2), 153–159. https://doi.org/10.1002/1098-2337(1989)15:2<153::aid-ab2480150203>3.0.co;2-v
Özgider, C., & Akgün, O. (2021). Spor Bilimleri Fakültesi Öğrencilerinin Şiddet ve Saldırganlık Düzeyleri Üzerine Bir İncelenme. Spor Eğitim Dergisi, 5(3), 24-35. https://izlik.org/JA43LG44BR
Petrovska, T., Kulish, N., Kostiukevych, V., Sluhenska, R., Reshetilova, N., & Yerokhova, A. (2021). Research of Emotional Intelligence as a Psychological Resource of an Athlete. Sport Mont, 19.
Shokoufeh, S., & Türkmen, M. (2019). Türkiye’de Elit Erkek ve Bayan Güreşçiler İle Spor Yapmayan Bireylerin Liderlik ve Saldırganlık Düzeylerinin İncelenmesi. Uluslararası Egzersiz Psikolojisi Dergisi, 1(1), 33-37. https://izlik.org/JA78PE27YS
Sønderlund, A. L., O’Brien, K. S., Kremer, P. J., Rowland, B. C., de Groot, F. P., Staiger, P. K., Zinkiewicz, L., & Miller, P. G. (2014). The association between sports participation, alcohol use and aggression and violence: A systematic. Journal of Science and Medicine in Sport, 17, 2–7. https://doi.org/10.1016/j.jsams.2013.03.011
Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (6th ed.). Pearson.
Terzi Karataş C. (2009) Ergenlerde Saldırganlığın Madde Bağımlılığı ve Diğer Değişkenlerle İlişkisi, Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.
Tetiana, P., Vladimir, P., Vladyslava, S., Anna, P., Tetiana, B., Igor, F., Lesia, K., Inna, T., Liliya, K. (2021). Manifestations of aggression in elite athletes. Journal of Physical Education and Sport, 21(2), 797-802. DOI: 10.7752/jpes.2021.02099
Toktaş, S., & Yetim, A. A. (2021). Examining the effect of sports participation motives on aggression levels of athletes. African Educational Research Journal, 9(2), 435–442. https://doi.org/10.30918/AERJ.92.20.116
Trivedi, R., & Pinto, E. (2015). A comparative study of aggression between contact game and non-contact game players of Maharashtra. International journal of physical education, sports and health, 2, 137-140.
Trivers, R. L. (1972). Parental investment and sexual selection. B. Campbell (Ed.), Sexual selection and the descent of man: 1871–1971 (136–179). Chicago: Aldine.
Tuzgöl, M. (2000). Ana Baba Tutumları Farklı Lise Öğrencilerinin Saldırganlık Düzeylerinin Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi. Turkish Psychological Counseling and Guidance Journal, 2(14), 39-48. https://doi.org/10.17066/pdrd.08967
Uluç, E. A. (2022). Psikolojik İyi Oluş ve Psikolojik Kırılganlık Arasındaki İlişki: Üniversiteler Arası Müsabakalarda Mücadele Eden Sporcular Örneği. Mediterranean Journal of Sport Science, 5(4), 1035-1047. https://doi.org/10.38021/asbid.1194403

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Egzersiz ve Spor Psikolojisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Serkan Aydın ^*
0000-0003-3618-8028
Türkiye

Alparslan Ünveren
0000-0001-5566-9965
Türkiye

Meryem Gülaç
0000-0002-0261-3332
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2026

Gönderilme Tarihi

18 Mart 2026

Kabul Tarihi

17 Nisan 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 7 Sayı: 1

IZ

https://izlik.org/JA68RU93PE

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Aydın, S., Ünveren, A., & Gülaç, M. (2026). ELİT KARATECİLERİN SALDIRGANLIK EĞİLİMLERİNİN İNCELENMESİ. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 7(1), 1-9. https://izlik.org/JA68RU93PE